Vận hành công trình cấp nước ở Xuân Quang (Bảo Thắng)

 

Giai đoạn 2006 - 2010, thực hiện Đề án đầu tư phát triển thủy lợi, tỉnh đã lồng ghép nhiều nguồn vốn đầu tư, ưu tiên phát triển các hệ thống thủy lợi. Đến nay, toàn tỉnh có 1.117 hệ thống công trình thuỷ lợi tưới tiêu; 2.845 km kênh mương dẫn nước. Trước đây, theo quy định, người sử dụng nước từ công trình thủy lợi có trách nhiệm đóng góp thủy lợi phí cho các tổ chức quản lý thủy nông để phục vụ công tác vận hành, duy tu, bảo dưỡng và sửa chữa thường xuyên các công trình thủy lợi.

 

Tuy nhiên, do thu nhập và đời sống của nông dân thấp, dẫn đến thu thủy lợi phí gặp nhiều khó khăn. Do vậy, từ năm 2008, nhà nước đã ban hành chính sách miễn thu thủy lợi phí cho người dân và ngân sách nhà nước cấp bù khoản thủy lợi phí, miễn cho các đơn vị quản lý thủy nông để thực hiện công tác vận hành, duy tu, bảo dưỡng và sửa chữa thường xuyên công trình thủy lợi. Thực hiện chính sách, người nông dân được miễn thuỷ lợi phí, đồng thời ngân sách Trung ương cấp bù 50 triệu đồng/tổ/năm cho ngân sách tỉnh để phân bổ theo quy định cho các tổ chức quản lý liên quan tiếp tục làm nhiệm vụ giúp người dân vận hành duy tu, bảo dưỡng và sửa chữa thường xuyên, đảm bảo cung cấp nước bình thường cho người dân sản xuất.

 

Ông Nguyễn Chính Cương, Chi cục trưởng Chi cục Thuỷ lợi cho biết: Với chính sách này, rõ ràng nông dân là người được hưởng lợi (không phải đóng thủy lợi phí). Đơn vị làm nhiệm vụ quản lý thủy nông đỡ tốn công thu tiền nước hàng năm và được cấp kinh phí hoạt động.

 

Theo quy định, ở Lào Cai, hầu hết diện tích cây trồng trên ruộng lúa được tưới và diện tích ao, hồ nuôi thủy sản đã giao cho hộ sản xuất lâu dài đều thuộc diện miễn thu thủy lợi phí. Hiện tại, Chi cục Thuỷ lợi tỉnh đã tích cực tập huấn cho người quản lý, cấp chứng chỉ cho cán bộ thuộc các tổ chức quản lý thủy nông cơ sở và đẩy mạnh công tác tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng. Chính sách cấp bù miễn thủy lợi phí có tác dụng và khắc phục được nhiều khó khăn cho công tác tổ chức quản lý khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi; tạo ra nguồn lực tài chính cho công tác duy tu, bảo dưỡng, sửa chữa công trình thủy lợi mỗi năm khoảng 25 tỷ đồng.

 

Tuy nhiên, công tác đầu tư phát triển thủy lợi trên địa bàn hiện còn gặp không ít khó khăn. Hệ thống hồ chứa hầu hết xây dựng đã lâu, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn, không đủ điều kiện làm thủ tục để đăng ký an toàn đập, cần phải đầu tư sửa chữa, nhưng tỉnh thiếu kinh phí. Các công trình đập dâng đầu mối công trình thủy lợi còn khoảng 35% chưa được xây kiên cố, kể cả các đập đã xây, nhưng do vốn đầu tư hạn hẹp, khả năng chống lũ không cao, cần phải có chương trình hỗ trợ nhân dân tiếp tục đầu tư kiên cố. Hệ thống kênh mương đất còn khoảng 1.100 km chưa được kiên cố hóa. Sản xuất cây trồng cạn gần 50.000 ha, có nhu cầu tưới rất lớn, nhưng chưa có công trình thủy lợi, trong tương lai sẽ tiếp tục đầu tư thêm. Tỉnh đã xây dựng quy hoạch thủy lợi lưu vực sông, tuy nhiên quy hoạch đến nay đã lạc hậu, cần rà soát bổ sung. Trong thời gian qua, tỉnh đã xây dựng và ban hành nhiều văn bản quy định hướng dẫn thực hiện chính sách cấp bù thủy lợi phí, bước đầu có đánh giá một số quy định tương đối phù hợp, tuy nhiên còn một số quy định khó thực hiện hoặc chưa phù hợp.

 

Để thực hiện tốt và có hiệu quả chính sách cấp bù miễn thủy lợi phí trên địa bàn tỉnh, theo ông Nguyễn Chính Cương, cần thực hiện các giải pháp đồng bộ. Trong đó, phải hoàn thiện các văn bản chỉ đạo điều hành, phù hợp với trình độ, năng lực của đội ngũ cán bộ địa phương. Kiện toàn hệ thống tổ chức quản lý, khai thác bảo vệ công trình thủy lợi và tổ chức đào tạo tập huấn nâng cao trình độ năng lực cho các tổ chức quản lý thủy nông. Làm tốt công tác thống kê, lập kế hoạch xin Trung ương cấp kinh phí cấp bù miễn thủy lợi phí. Làm tốt công tác phân bổ giao dự toán kinh phí cấp bù cho các chủ thể thực hiện những nhiệm vụ liên quan đến thực hiện chính sách. Đồng thời, tổ chức chỉ đạo thực hiện tốt hoạt động quản lý công trình thuỷ lợi; tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra việc thực hiện chính sách cấp bù thủy lợi phí.

 

Chính sách miễn thuỷ lợi phí và cấp bù miễn thu thủy lợi phí được quy định tại Nghị định số 143 năm 2003 quy định một số điều của Pháp lệnh Khai thác và bảo vệ công trình thuỷ lợi, Nghị định số 154 năm 2007, Nghị định số 115 năm 2008 sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 143/2003.

 

Toàn tỉnh đã xây dựng được hệ thống quản lý thủy nông với 157 Ban thủy lợi xã, 11 Hợp tác xã nông nghiệp có dịch vụ thủy lợi, 1.176 tổ hợp tác quản lý ở các công trình thủy lợi với tổng số 2.998 người chuyên vận hành duy tu, bảo dưỡng công trình thuỷ lợi.

 

Hàng năm, hệ thống thủy lợi cơ bản cung cấp đủ nước phục vụ kế hoạch sản xuất: tưới cho trên 40.000 ha các loại (tưới lúa vụ đông xuân trên 9.500 ha, vụ mùa trên 19.800 ha, cấp nước cho nuôi thuỷ sản 1.800 ha, tưới hoa màu, mạ khác 9.200 ha). Theo tính toán, biện pháp thủy lợi đóng góp khoảng 28% năng suất lúa gạo, trong hơn 10 năm qua góp phần liên tục tăng năng suất sản lượng lúa gạo.

 

Theo: Báo Lào Cai